czwartek, 16 maja 2013 21:03

Protetyka jako dziedzina sztuki Wyróżniony

Napisał 
Oceń ten artykuł
(5 głosów)

 

Wraz z postępem w dziedzinie protetyki i materiałoznawstwa oraz poszerzeniem wiedzy w zakresie biomechaniki człowieka wzrasta także zapotrzebowanie na estetyczny wygląd protez, nie tylko na ich funkcjonalność. Dawniej, aby zadowolić osobę po amputacji wystarczał zwykły kawałek drewna przytwierdzony do kikuta. Z czasem jednak protetyka staje się sztuką. Istnieją pokrycia kosmetyczne, które w pełni odwzorowują brakującą kończynę, ze wszystkimi zarysami skóry, zachowaną jej elastycznością, owłosieniem, piegami, znamionami, a nawet tatuażami. Jednak to nie wszystko, został poczyniony kolejny krok na przód i w tej chwili istnieją protezy wykończone pod okiem artystów. W ten sposób osoba po amputacji może nosić na sobie dzieło sztuki, którym w pewnym sensie może wyrazić siebie. Można powiedzieć, że jest to jak założenie koszulki z napisem, jednak proteza zastępująca kończynę staje się przedłużeniem naszego ciała i związek pacjenta z nią jest o wiele głębszy. Według badań aspekt estetyczny w protezie u dzisiejszego pacjenta znajduje się średnio na 2-3 pozycji w zestawieniu istotnych funkcji sztucznej kończyny, niekiedy znajdując się przed takimi funkcjami jak manipulacja, czy mowa ciała. Pokazuje to jak ważny jest design, dla komfortu użytkowania przez potencjalnego pacjenta, przy projektowaniu tego typu urządzeń.

Pokrycia kosmetyczne

Zewnętrzny wygląd protezy to personalny wybór każdego amputanta. Niektórzy preferują protezy bez pokrycia, natomiast część osób wybiera opcje z pokryciem kosmetycznym. Jednak tutaj wybór się nie kończy, ponieważ istnieje dalsza rozbieżność, mianowicie można wybrać pokrycie kosmetyczne, które sprawia, że proteza przypomina naturalną kończynę (tak zwane pokrycie realistyczne), oraz bardziej abstrakcyjną opcję, kiedy to proteza wyglądem i fakturą przypomina coś zupełnie innego (tak zwane pokrycie alternatywne).

Historycznie, znaczne postępy w protetyce miały miejsce w czasie wojny. Ostatnie konflikty w Afganistanie i Iraku doprowadziły do powstania kolan mikroprocesorowych i ramion ze sterowaniem mioelektrycznym w dążeniu do poprawy funkcjonowania i jakości życia powracających rannych żołnierzy. Wielu z nich zdecydowało się afiszować swoje nowe kończyny (bez pokrycia kosmetycznego) jako odznakę honoru. Natomiast media nieustannie dążące do sensacji, koncentrują się na zawodnikach sportowych korzystających z protez. W ten sposób zmienia się postawa dzisiejszego społeczeństwa do osób zaprotezowanych. Tak, to wspaniałe, że amputanci nie  ukrywają się w cieniu i pojawiają się publicznie. To wybór każdego z osobna jak chce być postrzegany. Niektórzy jednak nie lubią być wytykani i słuchać publicznie głupich komentarzy. Jak mówią: nie chcą wyglądać jak bohaterowie z komiksu. Jednak niewątpliwe plusy nie korzystania z pokrycia kosmetycznego są takie, że proteza jest lekka, a dostęp do elementów mechanicznych jest łatwy przy serwisie, bądź regulacji. Ponadto osoby, które nie decydują się na pokrycie kosmetyczne, mogą spersonalizować swój lej protezowy. Jest w tym względzie masa możliwości, różne kolory, wzory i wyglądy leja. Jednak bez pokrycia kosmetycznego proteza niszczy ubrania, może uszkadzać różne elementy środowiska zewnętrznego, nie można też na przykład skrzyżować nóg. A nawet ubrania luźno wiszące na protezie wyglądają źle.

Pokrycie kosmetyczne spełnia ważną rolę funkcjonalną, chroni wewnętrzne mechanizmy protezy przed procesem korozji, uszkodzeniami mechanicznymi oraz oddziaływaniem środowiska zewnętrznego. Chroni wewnętrzną strukturę tak jak skóra mięśnie i inne tkanki miękkie w naszym ciele chronią ludzki szkielet. Główne cechy, które powinno posiadać pokrycie kosmetyczne to przede wszystkim nie pogarszać funkcjonalności protezy i nie obciążać dodatkowo kończyn. Ponadto powinno zachować elastyczność w stawach, być łatwe w konserwacji i czyszczeniu, posiadać odporną na zużycie powierzchnie oraz nie wydzielać nieprzyjemnych zapachów.

Oczywiście funkcja jest najważniejsza, ale poczyniono wiele badań, poświecono wiele artykułów w literaturze medycznej nawiązując do wartości wyglądu ciała i samoakceptacji w procesie rehabilitacji.

Przy amputacjach jednostronnych najczęściej amputanci decydują się na pokrycie kosmetyczne będące odbiciem lustrzanym ich zdrowej kończyny, co rzeczywiście daje efekt najbardziej realistyczny. Jeżeli chodzi o formę realistycznych pokryć kosmetycznych dziś istnieje cała gama możliwości. Do najtańszej opcji należą pończochy w kolorze skóry, niestety nie chronią protezy przed wilgocią. Nieco droższym rozwiązaniem jest standardowa skóra z tworzywa sztucznego (różne gumowate materiały), która jest dostępna w różnorodnych kolorach i kształtach. Najdroższym rozwiązaniem jest pokrycie sylikonowe, może być także wysokiej jakości z dopracowanymi najdrobniejszymi szczegółami. Zaleta  w takim wypadku jest taka, że trudno jest odróżnić kończynę protezową od zdrowej. Pokrycie te jest natomiast bardzo delikatne i wrażliwe na uszkodzenia mechaniczne, co znaczy, ze łatwo może zostać uszkodzone.

Abstrakcyjne pokrycia kosmetyczne

W przeciwieństwie do tradycyjnych pokryć kosmetycznych, które odwzorowują wygląd ludzkiej skóry, firma Bespoke Innovations projektuje pokrycia tak aby wyglądały jak coś zupełnie innego, łącząc kolory i wzory, w które będzie ?ubrana? proteza. Pomysł pozwala amputantom  wyrazić swoją estetykę i osobowość poprzez ich protezy, tak jak ma to miejsce w przypadku chociażby odzieży. Pokrycia kosmetyczne bespoke są tworzone na zamówienie indywidualnego klienta, w celu zaspokojenia jego potrzeb. Pokrycia idealnie odwzorowują kształt zdrowej kończyny. Dzieje się tak za pomocą innowacyjnej metody wykorzystanej przez firmę. Zdrowa kończyna zostaje poddana skanowaniu 3D, następnie za pomocą obróbki projektanta w komputerze obraz zdrowej kończyny zostaje odbity na drugą stronę (z brakującą kończyną). Kolejnym krokiem jest odpowiednie wyprofilowanie, wymodelowanie i przyjęcie schematu wyglądu. Gotowy projekt jest drukowany za pomocą innowacyjnej metody z wykorzystaniem drukarek 3D z lekkiego, trwałego polimeru. Pokrycia mogą zostać zaopatrzone według potrzeb i stylu danego klienta w elementy chromowane, nylon, lub skóry. Produkty firmy Bespoke Innovations są lekkie, trwałe, modularne oraz dopasowane indywidualnie. Koszt takiego pokrycia wynosi miedzy $4000, a $6000 w zależności od skomplikowania projektu i wyboru materiałów. W galerii zdjęć pod adresem www.bespokeinnovations.com/ firma pokazuje kilka oryginalnych przykładów ich pracy, którą zdecydowanie można nazwać sztuką.

Zdania, że protezy są po to aby pokazać światu naturę amputanta, a nie w celu jej ukrycia jest także Sophie de Oliviera Barata ? twórczyni projektu Alternative Limb Project. To studio projektowe tworzy spersonalizowane kończyny, które oferują odmienny od realnego ciała odpowiednik wyglądu. Sophie wraz z zespołem oferuje także realistycznie wyglądające kończyny protezowe, ale dla klientów którzy poszukują czegoś innego de Oliveira Barata proponuje ?nierealne? i ?surrealistyczne? opcje kończyn (można je obejrzeć pod adresem www.thealternativelimbproject.com/). Dla niektórych jej klientów kończyna była tworzona w bardzo osobisty sposób, aby mogli z powrotem przyjąć swoje ciało i czuć się dobrze we własnej skórze (a raczej przy jej braku). Dla innych, kończyny te są wyborem ze względu na modę i estetykę, po prostu inną formą wyrażania siebie, która paradoksalnie stała się im dostępna.

Kobiety potrzebują więcej

Projektantka Aviya Serfaty zawsze pasjonowała się ludzkim ciałem, szczególnie ciałem kobiecym. Chciała wyeksponować bardziej kobiecą stronę wyglądu i obrazu ciała. Poprzez swoje badania, stwierdziła, że największy błąd dotyczący nóg protetycznych jest taki, że mają one wyglądać i czuć się jak ludzkie nogi. Jak mówi Aviya, proteza nigdy nie będzie wyglądać jak prawdziwa noga i starając się naśladować to, co nie istnieje sprawia, że kobiety po amputacji czują się uszkodzone i niepewne. Tak więc tworząc projekt protezy outfeet nie próbowała imitować lub konkurować z nogą człowieka, jednak jest zaprojektowana i ukształtowana tak, aby mieć wzgląd na kobiece ciało. Ponieważ kobiece ciała i potrzeby, zarówno emocjonalne i fizyczne, są inne niż męskie, to musi być brane pod uwagę także przy projektowaniu protez, jak mówi sama autorka projektu.

Outfeet jest produktem funkcjonalnym, tak jak pozostałe protezy dostępne na rynku. Musimy zdać sobie sprawę, że dla kobiet po amputacji, proteza jest czymś więcej niż tylko produktem funkcjonalnym. Jest to część, która ma wpływ na to jak widzą siebie i jak prezentują się światu. A dla kobiet żyjących w dzisiejszym nowoczesnym świecie z ideałami piękna i kobiecości ma to ogromne znaczenie. Projektantka uważa, że kontynuacja projektu Outfeet ma potencjalną przyszłość w branży mody, która pozwoli kobietom po amputacji stworzyć całą garderobę, w tym odzież codzienną, sportową, jak i stroje wieczorowe.

Zazwyczaj w przypadku protezy nogi, użytkownik decyduje, czy czuje się w niej na tyle dobrze, aby używać jej przez kilka godzin dziennie lub nawet w ciągu całego dnia. To bardzo osobisty wybór dla każdego użytkownika z uwagi na swój własny stan fizyczny i emocjonalny. Dlatego też tak ważne jest aby osoba czuła się w swojej protezie po prostu dobrze.

Literatura

[1] Atlas of Limb Prosthetics: Surgical, Prosthetic, and Rehabilitation Principles - John H. Bowker, 1992.
[2]The Art of Prosthetics - Christina Skoski, MD -The O&P EDGE November 2009.
[3] Cosmetic covers for lower-limb prostheses -Thomas A. Krouskop, Ph. D, Paul H. Newell, Jr., Ph. D., Lewis A. Leavitt, M.D. - Texas A&M University.
[4]New Prosthetic Design Focuses on Femininity - O&P Business News, March 2013.
[5] http://www.bespokeinnovations.com/
[6] http://www.thealternativelimbproject.com/



Czytany 7838 razy Ostatnio zmieniany niedziela, 17 listopada 2013 16:33
Marcin Dziemianowicz

Jest w trakcie studiów inżynierskich na Politechnice Białostockiej, na kierunku inżynieria biomedyczna, specjalność: protetyka, ortotyka i inżynieria rehabilitacji. Interesuję się głównie projektowaniem, nowymi technologiami w medycynie, protetyką specjalną, a także inżynierią oceaniczną

2 komentarzy

  • Link do komentarza CharlesSpofs piątek, 21 lipca 2017 13:57 napisane przez CharlesSpofs

    wh0cd258055 entocort emsam terramycin oxytrol generic benzac levothroid bonuses generic trecator

  • Link do komentarza CharlesSpofs środa, 19 lipca 2017 03:59 napisane przez CharlesSpofs

    wh0cd711289 levofloxacin no rx

Skomentuj

Upewnij się, że pola oznaczone wymagane gwiazdką (*) zostały wypełnione. Kod HTML nie jest dozwolony.

Najczęściej wyświetlane artykuły

  • Tomografia multimodalna - CT/PET, CT/MR, SPECT/CT - Zasada działania i zastosowania
    Począwszy od momentu skonstruowania pierwszego tomografu komputerowego przez Hounsfielda w 1968 roku rozwój tomograficznych technik obrazowania ciała ludzkiego polegał przede wszystkim na poprawie jakości uzyskiwanych danych obrazowych oraz zmniejszeniu czasu trwania badania. Z czasem pojawiły się nowe techniki, takie jak…
    w Sprzęt medyczny Czytaj dalej...
  • Implanty w leczeniu schorzeń kręgosłupa
    Kręgosłup, ze względu na funkcje jakie pełni w organizmie, jest niezbędnym narządem do prawidłowego funkcjonowania człowieka. Pomimo iż jest dobrze chroniony przez tkankę mięśniową jak i tłuszczową, często dochodzi do uszkodzenia (zarówno poprzez czynniki naturalne jak i losowe zdarzenia). Przywrócenie…
    w Biomateriały Czytaj dalej...
  • Inżynier biomedyczny - możliwości zatrudnienia
    Czy zastanawiałeś się kiedyś gdzie możesz pracować jako inżynier biomedyczny? Jakie możliwości zatrudnienia są w Polsce po kierunku inżynieria biomedyczna? Czy istnieje rynek pracy dla inżynierów biomedycznych i czy nie będziesz musiał wyjechać za granicę? W tym artykule częściowo spróbujemy…
    w Aktualności Czytaj dalej...
  • Portal Inżynieria Biomedyczna
    Portal Inżynieria Biomedyczna powstał dla miłośników dziedziny nauki jaką jest inżynieria biomedyczna. Znajdziesz u Nas wiele artykułów branżowych, nowości ze świata inżynierii biomedycznej, oferty pracy w Polsce i zagranicą, płatne praktyki dla studentów studiujących inżynierię biomedyczna. Redaktorzy Możliwości Kariera Zostań…
    w Inne
  • Tomografia Komputerowa - zasada działania
    Tomografia komputerowa (ang. Computed Tomography ? CT) jest systemem pośredniego obrazowania ? dokonywana jest rekonstrukcja obrazu na drodze obliczeń matematycznych. Badanie to pozwala na uzyskanie obrazów przestrzennych (wizualizacja narządów 3D) i przekroju badanego obiektu dzięki wykorzystaniu promieniowania rentgenowskiego. Tomografia komputerowa…
    w Sprzęt medyczny Czytaj dalej...
Czy studiujesz na kierunku Inżynieria Biomedyczna?
 

Użytkownik

Zaloguj się aby skorzystać z portalu.

Komentarze

Top


Copyright © 2017 Portal Inżynieria Biomedyczna | Dobry start w inżynierii biomedycznej. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Portal Inżynieria Biomedyczna